Đề văn lớp 10 TP.HCM hay nhưng khó 'mưa' điểm 8, 9, vì sao?

Nhiều thông điệp ý nghĩa Sở GD-ĐT gửi tới học sinh TP.HCM qua một đề văn

Thí sinh TP.HCM đã thi xong bài thi văn lớp 10 vào sáng 1.6. Thầy Thái Hồng Khang, giáo viên ngữ văn, Trường THCS Hoàng Diệu, phường Tân Phú, TP.HCM, cho biết trước tiên đề văn tuyển sinh lớp 10 của TP.HCM năm nay rất gần gũi với học sinh, giúp học sinh nhận ra được những sắc màu cảm xúc trong cuộc sống. Đặc biệt đối tượng mà đề bài chọn là nói về chú robot tưởng mình là người.

ẢNH: THÚY HẰNG

Hình ảnh chú robot gắn liền với sự phát triển của khoa học công nghệ, trí tuệ nhân tạo. Thông qua văn bản văn học, đề muốn cho các em học sinh nhận ra được vai trò, giá trị của tình cảm, cảm xúc của con người - những điều đóng một vai trò rất quan trọng trong cuộc sống đầy công nghệ, máy móc.

"Chủ đề chung của đề thi khơi gợi cho học sinh rất nhiều cảm xúc. Sáng nay, tôi đã gặp nhiều nụ cười của các em học sinh ở các điểm thi sau giờ thi ngữ văn. Các em đều cảm nhận được chủ đề gần gũi, nhẹ nhàng, không đánh đố thí sinh", thầy Thái Hồng Khang nói.

Bên cạnh đó, thầy Thái Hồng Khang cũng nhận định cấu trúc đề thi văn vào lớp 10 năm nay bám sát đề thi minh họa mà Sở GD-ĐT TP.HCM đã công bố trước đây. Đáng chú ý, ở phần I, đọc hiểu, đề đã chọn một trích đoạn trong tác phẩm truyện, nêu câu hỏi khai thác được đặc trưng thể loại của tác phẩm, đáp ứng được những yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018, phát triển được năng lực học hiểu thể loại của học sinh.

Ở phần viết bài văn, Sở GD-ĐT TP.HCM cũng quay về "motip" là cho học sinh chọn 1 trong 2 đề, tạo cho các em học sinh nhiều cơ hội để các em có thể thể hiện các quan điểm, cái nhìn nhận của các em, dù ở dạng bài là đồng tình hay là bài đề xuất giải pháp.

"Dù ở dạng đề nào, chủ đề viết cũng gần gũi với thí sinh, quen thuộc với các em học sinh. Đó là muốn sống yêu thương, con người cần phải thấu hiểu cảm xúc của nhau, cần phải thấu hiểu cảm xúc của chính bản thân mình, từ đó mới thấy được, nếu thiếu cảm xúc, con người trở nên thô cứng. Từ đó, các em biết đề xuất những giải pháp để gắn kết mọi người, để con người biết sống yêu thương mọi người, yêu thương gia đình. Các dạng bài đều xoay quanh những chủ đề thân thuộc với mỗi học sinh, là gia đình, là bạn bè, Tổ quốc, thiên nhiên, là cuộc sống, là những đức tính, những phẩm chất tốt đẹp", giáo viên Trường THCS Hoàng Diệu nói.

Có thể nhiều học sinh mất điểm ở câu hỏi về 'câu rút gọn'

Thầy Thái Hồng Khang nhận định đề hay, không đánh đố thí sinh, nhưng mà để học sinh có thể dễ kiếm được điểm mong đợi, "các em phải có những ý trả lời thật sâu sắc".

Câu hỏi dễ gây mất điểm nhất cho các em chính là về kiến thức tiếng Việt trong phần I đọc hiểu văn bản văn học, cụ thể là ý "c" của câu 1. Thầy giáo dạy ngữ văn Trường THCS Hoàng Diệu, phường Tân Phú, cho hay có thể nhiều học sinh sẽ chủ quan, đề thi minh họa đã ra câu hỏi như thế này rồi thì đề thi chính thức sẽ không ra nữa, nên sẽ không ôn tập kỹ phần kiến thức tiếng Việt này. Nên có thể nhiều em sẽ mất điểm ở câu hỏi về "câu rút gọn".

Với ý "b" của câu 1, theo thầy Thái Hồng Khang, học sinh cũng cần đọc kỹ, để có câu trả lời thật sâu sắc mới dễ đạt được điểm tối đa. "Nếu một học sinh nắm chắc được kiến thức về đặc trưng thể loại, hiểu rằng một chi tiết hay là một sự việc trong bất kỳ một tác phẩm văn học nào cũng sẽ có tác động đến, một là chủ đề tư tưởng của tác phẩm, hai là suy nghĩ, nhận thức, hành động của nhân vật, thì từ đây học sinh sẽ có thể trả lời tốt được ý "b" của câu 1", thầy Khang chia sẻ.

ẢNH: THÚY HẰNG

Thầy Khang cũng nhận định, đề thi văn vào lớp 10 năm nay của TP.HCM không khó, không đánh đố, nhưng sẽ rất dễ mất điểm ở những câu nếu chủ quan. Thầy giáo ngữ văn nhận định với đề thi văn này sẽ không dễ đạt điểm 8, 9.

"Song, tôi đánh giá đây là một đề văn rất hay, đáp ứng đúng những yêu cầu cần đạt của Chương trình giáo dục phổ thông 2018, đáp ứng được nhu cầu phát triển những năng lực, phẩm chất của học sinh. Đề gửi gắm nhiều thông điệp cho các em học sinh, đặc biệt, robot, trí tuệ nhân tạo AI có phát triển tới mức độ nào đi chăng nữa thì cũng không thể thay thế được con người bởi vì nó thiếu cảm xúc. Từ đó, học sinh hiểu rằng khi mình sử dụng trí tuệ nhân tạo, ứng dụng robot, mình cũng cần đồng hành, phát triển bản thân của mình, đừng để robot chiếm mất thế chủ động của mình và khiến mình mất đi giá trị của một con người", thầy Khang trao đổi.

ẢNH: P.H

Những ai gặp khó khăn với đề văn thi lớp 10 TP.HCM 2026?

Cô Nguyễn Thanh Thảo, bộ phận chuyên môn Gia sư eTeacher, cho rằng đề văn lớp 10 năm 2026 của TP.HCM có dung lượng chữ khá nhiều, bắt buộc học sinh phải có kỹ năng đọc hiểu hiệu quả. Văn bản đưa đến rất nhiều luồng thông tin, nội dung, học sinh cần nắm rõ nội dung mà mình cần phân tích để bài làm có trọng tâm, từ đó bài làm sẽ có tính sâu sắc hơn.

"Không còn tình trạng câu hỏi cho điểm, mỗi câu hỏi đều đòi hỏi học sinh vận dụng cả kiến thức và kỹ năng đọc hiểu văn bản để làm bài. Theo cảm nhận của tôi, đề thi có sự tương đồng với đề vào lớp 10 TP.HCM năm trước là yêu cầu học sinh cần có sự nhạy cảm với mọi thứ xung quanh (như chi tiết trong phần II có đề cập đến "nghe một chiếc lá rụng",...), cập nhật những thay đổi nhanh chóng từ xã hội (chủ đề về robot, trí tuệ nhân tạo). Nhìn chung, đề có sự phân hóa khá cao, nếu học sinh không trang bị được kiến thức và kỹ năng làm bài thì sẽ gặp khó khăn đối với đề văn năm nay", cô Thảo nói.